Prof. Dr. Şahin Yıldırım Amerikan Arkeoloji Enstitüsü Üyeliğine Seçildi

Ağustos 05, 2026 | Arkeoloji.Biz

Prof. Dr. Şahin Yıldırım Amerikan Arkeoloji Enstitüsü Üyeliğine Seçildi

Türkiye'nin Karadeniz arkeolojisindeki en önemli araştırma sahalarından Hadrianopolis ve Amasra kazılarının başkanı Prof. Dr. Şahin Yıldırım, dünyanın en prestijli arkeoloji kurumlarından biri olan Amerikan Arkeoloji Enstitüsü’nün (AIA) muhabir üyeliğine kabul edildi. Yıldırım, bu unvana layık görülen altıncı Türk arkeolog oldu.
Hadrianopolis antik kenti arkeolojik kazı alanı
Prof. Dr. Şahin Yıldırım'ın uzun yıllardır bilimsel kazı çalışmalarını yürüttüğü Karabük Eskipazar'daki Hadrianopolis Antik Kenti. Görsel: David George Hogarth / Wikimedia Commons.

Giriş

Türkiye'de yürütülen arkeolojik kazıların uluslararası alandaki bilimsel niteliği, küresel ölçekteki en saygın kurumlar tarafından tescillenmeye devam ediyor. Bartın Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şahin Yıldırım, 1879 yılında kurulan ve dünya arkeolojisine yön veren en köklü kuruluşlardan biri olan Amerikan Arkeoloji Enstitüsü (Archaeological Institute of America - AIA) tarafından "Muhabir Üye" (Corresponding Member) olarak seçildi.

Bu üyelik, yalnızca bireysel bir akademik başarının ötesinde, Türkiye'nin özellikle Batı Karadeniz (Paphlagonia) bölgesinde yürüttüğü sistematik arkeolojik araştırmaların uluslararası literatürdeki ağırlığını göstermesi açısından büyük önem taşıyor. Prof. Dr. Şahin Yıldırım, bu seçkin topluluğa kabul edilen altıncı Türk bilim insanı olarak adını Türk arkeoloji tarihine yazdırmış oldu.

Tarihsel ve Arkeolojik Bağlam

Amerikan Arkeoloji Enstitüsü (AIA), dünya genelinde arkeolojik mirasın korunması, belgelenmesi ve bilimsel yayınlarla kamuoyuna aktarılması amacıyla faaliyet gösteren, Kuzey Amerika merkezli en büyük arkeoloji organizasyonudur. Enstitünün "Muhabir Üye" statüsü, ABD ve Kanada dışındaki ülkelerde görev yapan, kendi alanlarında çığır açıcı araştırmalara imza atmış ve uluslararası düzeyde kabul görmüş sınırlı sayıda bilim insanına verilmektedir.

Prof. Dr. Şahin Yıldırım’ın bu üyeliğe seçilmesinde, özellikle Karabük’ün Eskipazar ilçesinde yer alan Hadrianopolis Antik Kenti ile Bartın’ın Amasra (Amastris) ilçesinde yürütülen kazı ve kurtarma çalışmalarındaki metodolojik başarısı rol oynamıştır. Geç Roma ve Erken Bizans dönemlerine ait çok sayıda dinsel ve sivil mimari yapıyı, mozaikleri ve savunma sistemlerini ortaya çıkaran bu kazılar, Karadeniz havzasının antik dönem ticaret ağları ve sosyo-kültürel yapısı hakkındaki mevcut teorileri yeniden şekillendirmiştir.

Hadrianopolis'in Önemi: Hadrianopolis, özellikle MS 4. ve 5. yüzyıllara tarihlenen, üzerinde İncil'de adı geçen nehirlerin (Geon, Phison, Tigris, Euphrates) kişileştirmelerinin yer aldığı taban mozaikleriyle tanınmaktadır. Kent, Geç Antik Çağ'da bölgenin en önemli hac merkezlerinden biri olarak kabul edilmektedir.

Uzman Değerlendirmesi

Prof. Dr. Şahin Yıldırım’ın AIA üyeliği, Türk arkeoloji ekolünün uluslararası entegrasyonu açısından kritik bir dönüm noktasıdır. Türkiye'de daha önce bu unvana layık görülen isimler arasında Ekrem Akurgal, Halet Çambel, Kenan Erim ve Mehmet Özdoğan gibi Türk arkeolojisinin kurucu ve yönlendirici figürleri yer almaktadır. Yıldırım'ın bu listeye eklenmesi, Anadolu'nun sadece Ege ve Akdeniz kıyılarındaki klasik merkezleriyle değil, Karadeniz gibi görece daha az araştırılmış coğrafyalarındaki buluntularıyla da küresel ölçekte ilgi odağı haline geldiğini kanıtlamaktadır.

Özellikle Amasra'da gerçekleştirilen son dönem kazılarında ortaya çıkarılan Roma İmparatorluk Dönemi'ne ait heykeltıraşlık eserleri ve Hadrianopolis'teki askeri garnizon yapıları, Karadeniz'in Roma askeri stratejisindeki yerini anlamamız için yeni veriler sunmaktadır. Bu başarı, yerel yönetimlerin, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın ve üniversitelerin iş birliğiyle yürütülen uzun soluklu projelerin uluslararası düzeyde nasıl bir katma değere dönüştüğünün en somut örneğidir.

Kaynakça ve Dış Bağlantılar

Sık Sorulan Sorular

Prof. Dr. Şahin Yıldırım kimdir?

Prof. Dr. Şahin Yıldırım, Bartın Üniversitesi Arkeoloji Bölümü'nde öğretim üyesidir. Karabük'teki Hadrianopolis Antik Kenti ve Bartın'daki Amasra kurtarma kazılarının başkanlığını yürütmektedir.

Amerikan Arkeoloji Enstitüsü (AIA) nedir?

1879 yılında kurulan AIA, dünya genelinde arkeolojik araştırmaları destekleyen, koruma projeleri yürüten ve prestijli yayınlar yapan, Kuzey Amerika merkezli dünyanın en eski ve en büyük arkeoloji organizasyonlarından biridir.

AIA Muhabir Üyeliği ne anlama gelir?

Bu unvan, ABD ve Kanada dışındaki ülkelerde görev yapan ve arkeoloji bilimine uluslararası düzeyde olağanüstü katkılar sağlamış sınırlı sayıdaki bilim insanına enstitü tarafından verilen prestijli bir üyelik statüsüdür.

Türkiye'den daha önce bu üyeliğe kimler seçilmiştir?

Prof. Dr. Şahin Yıldırım'dan önce Ekrem Akurgal, Halet Çambel, Kenan Erim ve Mehmet Özdoğan gibi Türk arkeolojisinin öncü isimleri bu üyeliğe seçilmiştir. Yıldırım, bu unvanı alan 6. Türk üye olmuştur.

Yazar Notu

Serkan Doldur, arkeolog ve Arkeologlar Derneği İzmir Şubesi Yönetim Kurulu Başkanıdır. Anadolu arkeolojisi, kültürel miras, tarihî kentler ve dijital belgeleme alanlarında çalışmalar yürütür.

Arkeoloji.Biz
Yazar ve İçerik Üretici

Arkeoloji.Biz

Antik dünyanın dijital kazıcısı. Arkeoloji, tarih ve mitoloji alanındaki araştırmalarıyla geçmişin sırlarını gün yüzüne çıkarıyor.