Prusias ad Hypium Antik Kenti Çevre Düzenleme Projesi Tamamlandı

Ağustos 07, 2026 | Arkeoloji.Biz

Prusias ad Hypium Antik Kenti Çevre Düzenleme Projesi Tamamlandı

Düzce Belediyesi tarafından yürütülen Prusias ad Hypium Antik Kenti çevre düzenleme ve koruma projesi başarıyla tamamlandı. Batı Karadeniz'in en önemli arkeolojik alanlarından biri olan antik kent, yeni altyapı ve koruma önlemleriyle ziyaretçilerini ağırlamaya hazır hale getirildi.
Prusias ad Hypium antik kenti tiyatrosu ve arkeolojik kazı alanı
Batı Karadeniz'in ayakta kalan en önemli Roma dönemi yapılarından biri olan Prusias ad Hypium Antik Tiyatrosu. Görsel: George E. Koronaios / Wikimedia Commons.

Giriş

Düzce'nin Konuralp bölgesinde yer alan Prusias ad Hypium Antik Kenti, son yıllarda gerçekleştirilen yoğun kazı ve restorasyon çalışmalarıyla Türkiye'nin arkeoloji gündeminde üst sıralarda yer alıyor. Düzce Belediyesi'nin koordinasyonunda yürütülen "Antik Kent Çevre Düzenleme Projesi"nin tamamlanması, alanın hem bilimsel standartlara uygun olarak korunması hem de sürdürülebilir kültür turizmine kazandırılması açısından önemli bir dönüm noktasını oluşturuyor.

Proje kapsamında, antik tiyatro çevresindeki modern yapılaşma baskısı kontrol altına alınmış, ziyaretçi güzergâhları düzenlenmiş ve arkeolojik kalıntıların dış etkenlerden korunması amacıyla gerekli fiziki altyapı oluşturulmuştur. Bu çalışma, yerel yönetimlerin arkeolojik mirasın korunmasındaki rolünü göstermesi açısından da dikkat çekici bir örnek teşkil etmektedir.

Tarihsel ve Arkeolojik Bağlam

Prusias ad Hypium, antik dönemde Bithynia Bölgesi'nin en önemli kentlerinden biriydi. MÖ 3. yüzyılda tarih sahnesine çıkan kent, Bithynia Kralı I. Prusias tarafından ele geçirilerek yeniden imar edilmiş ve kralın adını almıştır. Roma İmparatorluk Dönemi'nde, özellikle MS 1. ve 2. yüzyıllarda altın çağını yaşayan kent, bu dönemde anıtsal yapılarla donatılmıştır.

Kentin günümüze ulaşan en görkemli yapısı, yaklaşık 10.000 seyirci kapasiteli antik tiyatrodur. Halk arasında "40 Basamaklar" olarak bilinen bu tiyatro, Helenistik dönem mimari özelliklerini taşımakla birlikte, Roma döneminde yapılan eklemelerle genişletilmiştir. Son yıllarda Düzce Müze Müdürlüğü başkanlığında yürütülen kazılarda, tiyatronun sahne binası (scaenae frons) önünde MS 2. yüzyıla tarihlenen Medusa başı kabartması, Tyche heykeli ve çeşitli mitolojik figürleri barındıran mozaikler gün yüzüne çıkarılmıştır. Bu buluntular, kentin dönemindeki sanatsal ve sosyo-ekonomik gelişmişlik düzeyini açıkça ortaya koymaktadır.

Uzman Değerlendirmesi

Arkeolojik Miras Yönetimi Açısından Konuralp:

Yerel yönetimlerin arkeolojik kazı ve çevre düzenleme projelerine doğrudan bütçe ve lojistik destek sağlaması, Türkiye'deki kültürel miras yönetimi için olumlu bir modeldir. Ancak bu süreçte, belediyelerin çevre düzenleme faaliyetlerinin, Kültür ve Turizm Bakanlığı ile uzman arkeologların denetiminde, alanın stratigrafisine (tabakalanma) zarar vermeden yürütülmesi esastır. Prusias ad Hypium'da tamamlanan proje, modern kent dokusu ile antik kalıntıların entegrasyonunu sağlarken, arkeolojik dokunun özgünlüğünü korumayı hedeflemelidir. Ziyaretçi sirkülasyonunun kontrolü, antik taşların aşınmasını önleyecek ahşap yürüyüş yolları ve drenaj sistemlerinin inşası, koruma-kullanma dengesinin kurulması açısından kritik öneme sahiptir.

Kaynakça ve Dış Bağlantılar

Sık Sorulan Sorular

Prusias ad Hypium Antik Kenti nerededir?

Antik kent, Düzce il merkezine yaklaşık 8 kilometre uzaklıkta bulunan Konuralp Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır.

Düzce Belediyesi'nin projesi neleri kapsıyor?

Proje, antik tiyatro ve çevresindeki arkeolojik alanların korunması, ziyaretçiler için yürüyüş yolları, bilgilendirme panoları, çevre aydınlatması ve peyzaj düzenlemelerini kapsamaktadır.

Prusias ad Hypium'da hangi önemli buluntular ele geçirilmiştir?

Kazılarda Roma dönemine ait büyük bir antik tiyatro, sur duvarları, su kemerleri, Roma köprüsü, Medusa kabartması, Tyche (şans tanrıçası) heykeli ve taban mozaikleri bulunmuştur.

Yazar Notu

Serkan Doldur, arkeolog ve Arkeologlar Derneği İzmir Şubesi Yönetim Kurulu Başkanıdır. Anadolu arkeolojisi, kültürel miras, tarihî kentler ve dijital belgeleme alanlarında çalışmalar yürütür.

Arkeoloji.Biz
Yazar ve İçerik Üretici

Arkeoloji.Biz

Antik dünyanın dijital kazıcısı. Arkeoloji, tarih ve mitoloji alanındaki araştırmalarıyla geçmişin sırlarını gün yüzüne çıkarıyor.