Giriş

Doğu Anadolu Bölgesi'nin tarih öncesi dönemlerden günümüze uzanan kesintisiz yerleşim kronolojisini belgeleyen en önemli kurumlardan biri olan Elazığ Arkeoloji ve Etnografya Müzesi, modern müzecilik standartlarına uygun olarak yenilenen yüzüyle kapılarını yeniden açtı. Müze, özellikle 20. yüzyılın ikinci yarısında gerçekleştirilen Keban ve Karakaya Barajı kurtarma kazılarından elde edilen ünik eserleri barındırması yönüyle uluslararası arkeoloji dünyasında tescilli bir yere sahiptir. Yeni teşhir düzenlemesinde, Paleolitik Çağ'dan Osmanlı Dönemi'ne kadar uzanan geniş bir zaman dilimine ait 2 binden fazla arkeolojik ve etnografik eser tematik ve kronolojik bir kurguyla sergilenmektedir.

Tarihsel ve Arkeolojik Bağlam

Elazığ ve çevresi, coğrafi konumu itibarıyla Yukarı Fırat Havzası'nda yer almakta olup, Anadolu ile Mezopotamya arasındaki kültürel ve ticari etkileşim rotalarının merkezinde bulunur. Bölgedeki sistematik arkeolojik araştırmalar, özellikle 1960'lı yılların sonunda Keban Barajı'nın inşasıyla başlayan ve Türkiye arkeoloji tarihinde bir dönüm noktası kabul edilen "Keban Barajı Kurtarma Kazıları Projesi" ile ivme kazanmıştır. Bu projeyle Norşuntepe, Tepecik, Tülintepe, Pulur (Sakyol) ve Kaleköy gibi höyüklerde gerçekleştirilen kazılar, Doğu Anadolu'nun erken dönem kronolojisini yeniden yazmıştır.

Müzede sergilenen eserler arasında, Kalkolitik ve Tunç Çağı'na tarihlenen obsidiyen aletler, Kura-Aras kültürüne özgü koyu yüzlü açkılı çanak çömlekler, Erken Tunç Çağı'na ait idoller ve metal buluntular dikkat çekmektedir. Ayrıca bölgede egemenlik kurmuş olan Urartu Krallığı'na ait bronz kemerler, adak levhaları, miğferler ve Harput Kalesi kazılarından elde edilen buluntular, Demir Çağı'nın metal işçiliği teknolojisini gözler önüne sermektedir. Roma, Bizans, Selçuklu ve Osmanlı dönemlerine ait sikkeler, takılar ve günlük kullanım kapları ise bölgedeki kesintisiz yerleşim dokusunu tamamlamaktadır.

Uzman Değerlendirmesi